จิตที่มีวิชชา(ปัญญา)ส่งผลต่อการดับกิเลสและดับทุกข์โดยตรง

จิตที่มีวิชชา(ปัญญา)บริบูรณ์จะไม่มีกิเลสและไม่มีทุกข์เกิดขึ้นในจิต
จิตที่มีวิชชา(ปัญญา)คือจิตที่จะนำไปสู่การดับกิเลสและดับทุกข์
ความหมายของจิตที่มีวิชชา(ปัญญา)
ก่อนอื่นต้องเข้าใจก่อนว่า...จิต เป็นเพียงธาตุรู้เท่านั้น ทำหน้าที่(ทำกิจ)รับรู้อารมณ์ต่างๆและเรื่องราวต่างๆได้ทีละครั้งหรือทีละเรื่องหรือทีละอารมณ์เท่านั้น จิตไม่สามารถปรุงแต่งจิตเองได้ ต้องอาศัยเจตสิก(ธรรมประกอบจิต ธรรมปรุงแต่งจิต)ในการปรุงแต่งจิตให้เป็นไปในทางที่ดีหรือไม่ดีต่างๆ เช่น สติ(เจตสิก)ปรุงแต่งจิตให้ระลึกรู้เท่าทันอารมณ์ต่างๆ ปัญญา(เจตสิก)ปรุงแต่งจิตให้รู้แจ้งเห็นตามความเป็นจริงในรูปและนามทั้งปวง หรือโลภ(เจตสิก)ปรุงแต่งจิตให้เกิดความโลภขึ้นมา จึงกลายเป็นจิตโลภนั่นเอง โทสะ(เจตสิก)ปรุงแต่งจิต จึงเป็นจิตโกรธ เป็นต้น จิตจะออกมาอย่างไรจึงขึ้นอยู่กับตัวแปรคือ เจตสิก เป็นหลัก จิตแรกเกิดของมนุษย์ทุกๆคนจะถูกปรุงแต่งและโปรแกรมมาด้วย อวิชชา(ความไม่รู้จริงในวิชชา)ทั้งสิ้น ไม่มีเว้นแม้แต่คนเดียว(ดูในปฏิจจสมุปบาท)ดังนั้น จึงมีความจำเป็นที่เราทุกๆคนต้องทำการกำจัดอวิชชา(ความไม่รู้)ออกไปจากจิต แล้วนำเอาวิชชา(ปัญญา)มาโปรแกรมลงในจิตแทนที่อวิชชา เพื่อให้จิตมีวิชชา(ปัญญา)ที่จะนำพาไปสู่การดับกิเลสและดับทุกข์ได้ในที่สุด นี้คือ สิ่งที่ทุกๆท่านต้องทำความเข้าใจก่อน
จิตที่มีวิชชา(ปัญญา)หมายถึงจิตที่มีวิชชาในอริยสัจ 4 (มีวิชชาในทุกข์ สมุทัย นิโรธ มรรค)มีวิชชาในอริยมรรคมีองค์ 8 มีวิชชาในขันธ์ 5(มีวิชชาในรูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ) มีวิชชาในอารมณ์ 6 ( มีวิชชาในรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ธรรมมารมณ์) มีวิชชาในสติปัฏฐาน 4 (มีวิชชาในกาย เวทนา จิต ธรรม) มีวิชชาในปฏิจจสมุปบาท และสุดท้ายคือ มีวิชชาในรูปและนามทั้งปวง(ครอบคลุมทั้งหมด) การที่จิตมีวิชชาในธรรมที่กล่าวมาทั้งหมดนี้จะนำพาไปดับกิเลสและดับทุกข์ได้ เมื่อจิตมีวิชชา(ปัญญ) อวิชชา(กิเลส)ย่อมดับลงตามหลักอิทัปปัจจยตา เมื่ออวิชชา(โมหเจตสิก)ดับลง บรรดากิเลสบริวารน้อยใหญ่ย่อมดับลงทั้งหมด เพราะกิเลสน้อยใหญ่ทั้งหลายทั้งปวงล้วนอาศัยเชื้อที่ปรุงแต่งมาจากโมหเจตสิก(อวิชชา) กิเลสน้อยใหญ่ไม่สามารถเกิดขึ้นมาแบบลอยๆได้ ต้องมีเหตุปัจจัยปรุงแต่งขึ้นมาเท่านั้น จึงจะเกิดเป็นกิเลสได้ ธรรมที่ปรุงแต่งเชื้อของกิเลสน้อยใหญ่ทั้งหลายทั้งปวงก็คือ อวิชชา(โมหเจตสิก) ซึ่งโมหเจตสิกเป็นเจตสิกของอวิชชาโดยตรง โมหเจตสิกจะทำการปรุงแต่ง นันทิ(เชื้อกิเลสน้อยใหญ่ทั้งปวง)เพื่อเป็นเชื้อให้กิเลสน้อยใหญ่เกิดขึ้นมาปรุงแต่งจิตให้เกิดเป็นทุกข์ขึ้นมานั่นเอง
อวิชชา(โมหเจตสิก)ปรุงแต่ง =>นันทิ(เชื้อกิเลส)ปรุงแต่ง=>กิเลส(ทั้งปวง)
ซึ่งรวมกิเลสตัณหาด้วย ตัณหาเป็นกิเลสอีกชนิดหนึ่งที่ใกล้ทุกข์มากที่สุด
ถ้าจิตที่มีวิชชา(ปัญญา)บริบูรณ์จริงๆ
กิเลสไม่มี ทุกข์ไม่มี กิเลสและทุกข์เกิดจากการปรุงแต่งของ..อวิชชา
เหตุผลของการไม่มีกิเลสและไม่มีทุกข์ในจิตที่มีวิชชา(ปัญญา)
จิตที่มีวิชชา(ปัญญา)จะเข้าใจและมองเห็นว่ามนุษย์ประกอบไปด้วย...
รูป(กาย)นี้ไม่ใช่ตัวเรา(อัตตา) ไม่ใช่ของเรา(อัตตนิยะ) มันเป็นเพียงแค่...ดิน น้ำ ลม ไฟ รวมตัวกันชั่วคราวเท่านั้น...วันหนึ่งมันก็แตกสลายไปในที่สุด ถ้ากายนี้เป็นของเราจริง เราต้องสามารถบังคับควบคุมไม่ให้เจ็บป่วย ไม่ให้แก่ ไม่ให้ตายได้ แต่ในความเป็นจริง เราไม่สามารถบังคับควบคุมกายนี้ได้ เพราะมันไม่ใช่ของเราจริงๆ มันเป็น อนัตตา(ไม่ใช่ตัวตน ไม่ใช่ของใคร มันเป็นเพียงแค่ ดิน น้ำ ลม ไฟ รวมตัวกันชั่วขณะหนึ่งเท่านั้น สุดท้ายก็ดับสลายไปตามธรรมชาติ)เป็นเพียงการรวมตัวของธรรมแต่ละธรรมชั่วคราวที่รอวันดับสลายไปเท่านั้น
จิต(ธาตุหรือธรรมที่รับรู้เรื่องราวต่างๆ)มันมาจากเหตุปัจจัยปรุงแต่งขึ้นในแต่ละครั้งเท่านั้นแล้วมันก็ดับไปในที่สุด เหตุปัจจัยดับ จิตก็ดับตามไปด้วย(จิตเกิดและดับอยู่ตลอดเวลา) ไม่มีตัวตนที่เที่ยงแท้และแน่นอน เกิดและดับไปตามเหตุปัจจัย บังคับควบคุมไม่ได้ จิตจึงเป็น อนัตตา(ไม่ใช่ตัวตน) วันหนึ่งจิตเกิดและดับเป็นล้านๆครั้ง ไม่มีจิตใดที่เที่ยงแท้และแน่นอนหรือเป็นจิตอมตะ
จะเห็นได้ว่า ทั้งกาย(รูป)และจิต(ใจ)ไม่ใช่ตัวตน(อัตตา)ของเราหรือของใครทั้งสิ้น เพราะมันเกิดขึ้นมาจากเหตุปัจจัยปรุงแต่งและดับไปตามเหตุปัจจัยของการปรุงแต่งในที่สุด ไม่มีใครเป็นเจ้าของกาย(รูป)และจิตใจ ทุกข์ที่เกิดขึ้นในจิตใจ(ที่ไปรับรู้ทุกข์)มันเกิดขึ้นจากการที่จิตไปยึดเอาธรรมต่างๆด้วยความไม่รู้(ถูกอวิชชาปรุงแต่ง) ถ้าจิตมีวิชชา(ปัญญา) ทุกข์จะไม่มีทางเกิดขึ้นในจิต ในเมื่อทั้งกายและจิตใจมันไม่มีตัวตนจริงๆ(ไม่ใช่อัตตาตัวตน)ทุกอย่างเป็น อนัตตา ทั้งหมด แล้วเราจะทุกข์ไปทำไมกัน??? เพราะทุกๆอย่างไม่ใช่ตัวตนของเราจริงๆเป็นเพียงสิ่งที่สมมติบัญญัติขึ้นมาชั่วคราวเท่านั้น มันเกิดขึ้น ตั้งอยู่ชั่วขณะ สุดท้ายมันก็ดับสลายไปในที่สุด เพราะมันไม่ใช่ของเราจริงๆ อย่าไปยึดและหลงในสมมติที่ถูกปรุงแต่งขึ้นมาด้วยแรง อวิชชา(ความไม่รู้จริง) ทำให้เกิดทุกข์ขึ้นเปล่าๆ ปรุงแต่ง(กิเลส)มาก ทุกข์มาก ไม่ปรุงแต่งกิเลส ไม่มีทุกข์ กิเลสและทุกข์มันเกิดขึ้นมาจากการปรุงแต่ง มันไม่ได้เกิดขึ้นมาแบบลอยๆ
ว่าด้วยทุกข์ในมนุษย์
ทุกข์ในมนุษย์เกิดขึ้นมาจากจุดใด ?(ว่าด้วยการมีวิชชาใน ทุกข์)
ทุกข์ไม่ได้เกิดขึ้นมาแบบลอยๆไม่ว่าจะทุกข์กายหรือทุกข์ทางใจ ไม่มีพระเจ้าองค์ใดเป็นผู้ดลบันดาลทุกข์ให้กับมนุษย์ ทุกข์ทางใจเกิดขึ้นมาจากเหตุปัจจัยปรุงแต่งคือ ตัณหา(ความอยาก) ซึ่งในอริยสัจ 4 จะบอกไว้ชัดเจนว่าเหตุแห่งทุกข์(สมุทัย)คือ ตัณหา และตัณหาก็คือ กิเลส อีกตัวหนึ่งในบรรดากิเลสทั้งหลายทั้งปวง ดังนั้น ทุกข์จึงมาจาก..กิเลส(กิเลสตัณหา) นี่คือ ที่มาแห่งทุกข์ในมนุษย์ที่อุดมไปด้วยกิเลส กิเลสมาก ทุกข์มาก กิเลสน้อย ทุกข์น้อย ไม่มีกิเลส ไม่มีทุกข์ ทุกข์เกิดขึ้นภายในขันธ์ 5 (รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ ทั้งหมดนี้เป็นทุกข์) และจิต(วิญญาณ)เป็นธาตุที่ทำหน้าที่รับรู้บรรดาทุกข์ทั้งหลายทั้งปวงที่เกิดขึ้นในขันธ์ 5 และนอกขันธ์ 5 (อารมณ์ 6 ) ดังนั้น ทุกข์จึงมาจากกิเลสที่เกิดขึ้นในขันธ์ 5 นั่นเอง ตัวรับรู้ทุกข์ก็คือ จิต
แล้วกิเลสมาจากไหน???(สืบค้นหาต้นตอ)
กิเลส(เครื่องเศร้าหมอง)คือ ตัวการที่ทำให้เกิดทุกข์ขึ้นในจิตใจของมนุษย์ทุกคน กิเลสก็ไม่ได้เกิดขึ้นมาแบบลอยๆเช่นกัน มันมีที่มาจากเหตุปัจจัยเช่นกัน ดูจากวงจรด้านล่างนี้ แล้วจะเข้าใจกระบวนการเกิดขึ้นของกิเลสและทุกข์ทั้งหมด
อวิชชา(โมหเจตสิก)ปรุงแต่ง=>นันทิ(เชื้อกิเลส)=>กิเลส(น้อยใหญ่ทั้งปวง)
โมหเจตสิก(อวิชชา)ปรุงแต่ง => นันทิราคะ => ตัณหา(กิเลสตัณหา)
นี้คือที่มาของ กิเลสตัณหา(ทุกข์)และบรรดากิเลสน้อยใหญ่ทั้งหลายทั้งปวงล้วนมีที่มาแบบนี้ อวิชชา(โมหเจตสิก)จะเป็นตัวปรุงแต่งเชื้อของกิเลส(นันทิ)น้อยใหญ่ทั้งหมด รากเหง้าของกิเลสก็คือ อวิชชา ทำลายอวิชชาได้คือ การถอนรากเหง้า(รากแก้ว)ของกิเลสทั้งหลายทั้งปวงนั่นเอง
อวิชชา(โมหเจตสิก) คือรากเหง้าของกิเลสบริวารน้อยใหญ่ทั้งปวง ซึ่งอวิชชาเป็นตัวปรุงแต่งเชื้อของกิเลสบริวารทั้งปวง(ปรุงแต่ง นันทิ) ถ้าปราศจาก นันทิ(เชื้อ)กิเลสทั้งปวงก็เกิดขึ้นไม่ได้เพราะไม่มีเชื้อให้กิเลสปะทุขึ้นมาได้ การที่เราจะสร้างจิตให้มีวิชชาก็เพื่อนำมากำจัดอวิชชานี่เอง
ดังนั้น จึงมีความจำเป็นที่ต้องสร้างวิชชา(ปัญญา)ให้แก่กล้าให้กับจิต เพื่อจัดการกับกิเลสน้อยใหญ่ทั้งหลายทั้งปวง โดยเฉพาะหัวหน้าหรือประธานกิเลสอย่าง อวิชชา ซึ่งเป็นกิเลสตัวพ่อตัวแม่ของกิเลสบริวารน้อยใหญ่ทั้งปวงล้วนมีรากเหง้าไปจากกิเลสอวิชชาทั้งสิ้น อวิชชาเปรียบเสมือนรากแก้วและเป็นรากเหง้าของกิเลสน้อยใหญ่ทั้งหลายทั้งปวง ล้วนมีอวิชชา(โมหเจตสิก)เป็นองค์ประกอบหลักจึงจะสามารถทำการปรุงแต่งจิตได้ คู่ปรับของ อวิชชา ก็คือ วิชชา(ปัญญา)นั่นเอง วิชชา(ปัญญา)เกิด อวิชชา(โมหเจตสิก)จะดับลง(ตามหลักอิทัปปัจจยตา)อริยมรรคมีองค์ 8 ก็คือ วิชชา(ปัญญา)ดีๆนี่เองที่ใช้ในการดับทุกข์ในอริยสัจ 4 ( ดับกิเลสตัณหาในอริยสัจ 4 )
ความรู้และความเข้าใจเรื่อง จิต
จิต หมายถึง ธรรมที่เป็นธาตุรู้ ทำหน้าที่หรือทำกิจรับรู้เรื่องราวและอารมณ์ต่างๆที่มากระทบ(สัมผัส)เป็นธรรมที่ทำหน้าที่เป็นกลางๆ(ไม่ดีและก็ไม่เลว)จิตไม่สามารถปรุงแต่งจิตเองได้(ไม่สามารถปรุงแต่งตนเองได้)ตัวการที่ปรุงแต่งจิต คือ เจตสิก(กุศลเจตสิก , อกุศลเจตสิก, เจตสิกที่เป็นกลางๆ)สติ ปัญญา เมตตา หิริ โอตตัปปะ เป็นกุศลเจตสิก เป็นเจตสิกที่ที่ดีงาม(โสภณเจตสิก)ที่ทำการปรุงแต่งจิต ส่วนกิเลสจะเป็นส่วนของ อกุศลเจตสิก เช่น โลภเจตสิก(โลภ) โทสเจตสิก(โกรธ) โมหเจตสิก(หลง) ส่วนเจตสิกที่เป็นกลางๆ เช่น ผัสสะเจตสิก เวทนาเจตสิก สัญญาเจตสิก เจตนาเจตสิก เป็นต้น จิตจะออกมาดีหรือไม่ดี ขึ้นอยู่กับกุศลเจตสิกและอกุศลเจตสิกที่เข้ามาปรุงแต่งจิตเป็นหลัก วิชชา(ปัญญา)เป็นส่วนของ กุศลเจตสิกทำกิจ เมื่อกุศลเจตสิก(วิชชา)ทำกิจ อวิชชา(อกุศลเจตสิก)ย่อมดับลง ทั้งสองธรรมนี้อยู่กันคนละขั้วไม่สามารถเกิดร่วมกันได้ในทุกผัสสะ เหมือนกรณีความมืดกับความสว่าง เมื่อความมืดเกิด ความสว่างย่อมดับลง เมื่อความสว่างเกิด ความมืดย่อมดับลง ฉันใดก็ฉันนั้น วิชชา(ปัญญา)คือเหตุปัจจัยที่ใช้ในการดับอวิชชา
วิชชา(ปัญญา)เกิดขึ้น =>> อวิชชา(ความไม่รู้แจ้ง)ดับลง
อวิชชา(ความไม่รู้แจ้ง) เกิดขึ้น =>> วิชชา(ปัญญา) ดับลง
การเจริญมรรคมีองค์ 8 ก็คือ การสร้างวิชชา(ปัญญา)ให้กับจิตนั่นเอง เพื่อนำมาใช้ในการดับกิเลส(ดับทุกข์) เราไม่จำเป็นต้องไปไล่ดับกิเลสแบบตรงๆ(มันเหนื่อยเปล่า)เราจะมาใช้กลยุทธ์สร้างเหตุปัจจัยให้กิเลสดับไปเองตามหลักอิทัปปัจจยตา(เมื่อสิ่งนี้เกิด สิ่งนี้จึงเกิด)การสร้างวิชชา(ปัญญา)ให้กับจิต(วิชชาจิตตะ)จะส่งผลโดยตรงต่อการทำลาย อัตตา(ตัวตน) เมื่อวิชชาเกิดขึ้นในจิต อัตตาย่อมดับสลายไป เมื่อไม่มีอัตตา(อัตตาล่มสลาย) กิเลสย่อมไม่มีที่เกาะเกี่ยว ทุกข์จึงไม่สามารถเกิดขึ้นมาได้(กิเลสและทุกข์ไม่มีหลักยึดเกี่ยวหรือที่เกาะคือ อัตตา) ดังนั้น การสร้างวิชชา(ปัญญา)ก็คือ การทำลาย อัตตา นั่นเอง
วิชชา(ปัญญา) เกิด =>> อนัตตา เกิด => อัตตาดับลง
ถ้ามีวิชชา(ปัญญา)ก็จะเห็น อนัตตา(ความไม่ใช่ตัวตน) โดยอัตโนมัติ
อวิชชา(ความไม่รู้แจ้ง) เกิด =>> อัตตา(ตัวตน) เกิด
อัตตา(ความมีตัวตน)เกิดขึ้นมาจาก อวิชชา(ความไม่รู้ในวิชชา)
กิเลสและทุกข์เกิดขึ้นมาได้ก็เพราะมีที่เกาะเกี่ยวหรือหลักยึดเพื่อทำการปรุงแต่งจิต กิเลสและทุกข์ไม่สามารถเกิดขึ้นมาแบบลอยๆได้ ต้องมีเหตุปัจจัยให้เกิดและประการสำคัญต้องมีที่ให้เกาะเกี่ยวเพื่อทำการปรุงแต่ง สำหรับให้กิเลสและทุกข์มายึดหรือมาเกาะเพื่อทำการปรุงแต่งจิตให้เกิดทุกข์ หลักสำหรับยึดหรือเกาะเกี่ยวก็คือ อัตตา(ตัวตน)นั่นเอง ถ้าปราศจาก อัตตา กิเลสและทุกข์ก็ไม่สามารถเกิดขึ้นมาได้ เพราะไม่มีหลักยึดและเกาะเกี่ยวสำหรับการปรุงแต่ง ถ้าจิตไม่มีอัตตา(อวิชชาสร้างอัตตาให้กับจิต)กิเลสและทุกข์ก็ไร้ที่ตั้งหลักสำหรับการปรุงแต่ง ต้องเข้าใจกลไกการทำงานของจิต(การทำกิจของจิต) การทำงานของวิชชา การทำงานของอวิชชา การทำงานของกิเลส การทำงานของทุกข์แบบรอบด้าน ถ้าท่านสังเกตให้ดีๆจะเห็นได้ว่า ไม่มีเรา และไม่มีใครในธรรมเหล่านั้น มีเพียงแค่ธรรมแต่ละธรรมที่ทำกิจเสร็จแล้วก็ดับไปตามเหตุปัจจัยเท่านั้น เพราะทุกๆสรรพสิ่งเป็น อนัตตา(ไม่ใช่ตัวตน) ทั้งหมด เพราะธรรมเหล่านี้เป็น สังขตธรรม(ธรรมที่เกิดขึ้นมาจากการปรุงแต่ง)อยู่ภายใต้กฎไตรลักษณ์ทั้งหมด(อนิจจัง ทุกขัง อนัตตา)การเข้าใจกลไกเหล่านี้จะนำมาซึ่ง วิชชา(ปัญญา)ให้เกิดขึ้นในตัวท่าน ซึ่งจะส่งผลโดยตรงต่อกระบวนการดับกิเลสและดับทุกข์ในอนาคตของท่าน
จิตมีวิชชา(ปัญญารู้แจ้ง)ในสิ่งใด?
หลายๆท่านอาจมีคำถามที่อาจยังไม่ได้รับคำตอบว่า แล้วจิตจะต้องมีวิชชา(ปัญญา)ในสิ่งใดจึงจะดับกิเลสและดับทุกข์ได้? พระพุทธเจ้าท่านชี้ตรงไปที่..อริยสัจ 4 หรือ ความจริงอันประเสริฐ 4 ประการที่ประกอบไปด้วย...
1 ) ทุกข์ ( สิ่งที่ต้องรู้ สิ่งที่ต้องกำหนดรู้) ทุกข์คืออะไร? ทุกข์เกิดขึ้นมาได้อย่างไร?
2 ) สมุทัย ( สิ่งที่ควรละ ) สมุทัยคือ ที่มาแห่งทุกข์ ซึ่งชี้ไปที่..ตัณหา...
3 ) นิโรธ ( สิ่งที่ควรทำให้แจ้ง ) คือ การดับไปแห่งทุกข์ควรทำให้เกิดขึ้น
4 ) มรรค ( ควรเจริญให้มาก ) ซึ่งก็คือ อริยมรรคมีองค์ 8 นั่นเอง ซึ่งเป็น วิชชา(ปัญญา)ที่ใช้ในการดับทุกข์ เพราะเจริญมรรคให้บริบูรณ์เต็มรอบเกิดขึ้นในจิตแล้ว(จิตมีองค์มรรคบริบูรณ์และเต็มรอบ)จะส่งผลให้นิโรธเกิด สมุทัยดับ ทุกข์ดับ(ตามหลักอิทัปปัจจยตา)
นอกจากนี้ยังต้องมีวิชชาในปฏิจจสมุปบาท, สติปัฏฐาน 4 ขันธ์ 5 , อารมณ์ 6 เป็นต้น
มรรคเกิด(4) => นิโรธเกิด(3) => สมุทัยดับ(2) => ทุกข์ดับ(1)
กุญแจสำคัญมากที่สุดจึงอยู่ที่...การเจริญมรรคให้เกิดขึ้นในปัจจุบันขณะอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ(สันตติ) ไม่ต้องไปไล่ฆ่าสมุทัย(ตัณหา) ไม่ต้องไปไล่ดับทุกข์ ไม่ต้องอยากทำให้นิโรธเกิด เพียงเจริญมรรคในทุกขณะจิตอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ นิโรธเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ สมุทัย(ตัณหา)ดับไปเอง ทุกข์ดับไปเอง เหตุผลเพราะเราสร้างเหตุปัจจัยให้เกิดขึ้นคือ มรรคมีองค์ 8 ในปัจจุบันขณะในทุกขณะจิตอย่างต่อเนื่อง นิโรธก็เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง สมุทัยและทุกข์ก็ดับอย่างต่อเนื่อง ให้ปฏิบัติเช่นนี้ ทำให้มากและสม่ำเสมออย่างต่อเนื่อง(สันตติ)กิเลสไม่เกิด ทุกข์ไม่เกิด
การเจริญมรรคมีองค์ 8 ในทุกขณะจิต
มรรคมีตั้ง 8 องค์ให้เจริญในเวลาเดียวกันทำไหวหรือ???
เข้าใจทุกๆท่านในจุดนี้เลย ดังนั้น ในที่นี้จึงขอย่อส่วนขององค์มรรคจาก 8 องค์เหลือเพียง 3 องค์ธรรมเท่านั้นคือ...สติ สมาธิ ปัญญา..รวมเรียกว่า...แก่นมรรค...สติ มาจากสัมมาสติ สมาธิ มาจากสัมมาสมาธิ ปัญญา มาจากสัมมาทิฏฐิ รวมลงมาเป็น...แก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)ซึ่งเชื่อว่าทุกๆท่านจะคุ้นเคยเป็นอย่างดีกับองค์มรรคทั้ง 3 นี้ ทุกๆคนรู้ สติ สมาธิ ปัญญา มาพอสมควร แต่ส่วนใหญ่จะรู้จัก สติ สมาธิ ปัญญา แบบโลกๆหรือแบบบ้านๆเท่านั้น ต่อไปนี้เราจะใช้ความหมายของ...สติ สมาธิ ปัญญา..ในความหมายทางธรรมเท่านั้น ซึ่งจะลึกและมีมิติที่กว้างกว่าความหมายในทางโลกิยะ เงื่อนไขของการนำ แก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)มาเจริญในทุกขณะจิต ต้องมี ศีล บริบูรณ์เป็นบาทฐาน(เพื่อกำจัดกิเลสหยาบออกไป)จะส่งผลให้เกิดสมาธิได้ง่ายขึ้น ถ้าท่านเจริญแก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)เป็นมรรคสมังคีเป็นเนื้อเดียวกัน องค์มรรคที่เหลืออีก 5 องค์จะบริบูรณ์ติดตามมาเอง(ผ่านการพิสูจน์มาแล้ว)ท่านจะเห็นว่า เราสร้างธรรมเพียงแค่ 3 ธรรมให้เกิดในขณะจิตเดียวมันง่ายขึ้น สั้นขึ้น ลัดขึ้น(ง่าย ลัด สั้น)แต่สามารถนำแก่นมรรคไปดับทุกข์ดับกิเลสได้จริงๆ(ตทังคนิโรธ)ถึงแม้จะเป็นการดับกิเลสและดับทุกข์ได้แบบชั่วคราว แต่อย่างน้อยก็เป็นก้าวแรกที่จะมุ่งไปสู่ความสำเร็จ(สมุทเฉทนิโรธ)ในอนาคตได้(ดับกิเลสและดับทุกข์แบบสิ้นเชิงและถาวร) เราจะมาสั่งสมเหตุปัจจัย(เจริญแก่นมรรคในทุกขณะจิต)ไปเรื่อยๆในทุกๆวันอย่างต่อเนื่อง(สันตติ)วันใดวันหนึ่งมันก็ถึงหลักชัยเอง ถ้าไม่ละความพยายามเสียก่อนหรือขันธ์ 5 ไม่ดับไปเสียก่อนจะถึงหลักชัย ความพยายามอยู่ที่ใด ความสำเร็จย่อมอยู่ที่นั่น(ดับกิเลสดับทุกข์ถาวรหรือสมุทเฉทนิโรธ)มันไม่หนีท่านไปไหนอย่างแน่นอน เพียงแต่ท่านใดจะทำจริงและทำให้ถึงที่สุด ท่านก็จะเป็นผู้ชนะในที่สุดนั่นเอง ขอให้กำลังใจทุกๆท่านที่ตั้งใจจะเลิกทาส(เลิกตกเป็นเหยื่อและเป็นทาสของอวิชชาอีกต่อไป)การที่เราต้องมานั่งตอบสนองอวิชชาแบบข้ามภพข้ามชาติไม่มีที่สิ้นสุด(สังสารวัฏฏ์)มันไม่ใช่เรื่องดี มันมีแต่จะเพิ่มความทุกข์ใจให้กับเรา จง Deleted , Rejected , Cleanning อวิชชาทั้งหมดทิ้งซะ แล้วเรามาลงโปรแกรมจิตใหม่เป็น แก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)ให้ท่านเจริญแก่นมรรคนี้ในทุกขณะจิตอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ อวิชชาซึ่งเป็นรากเหง้าของกิเลสทั้งปวงมันจะดับไปเอง เราทุกๆคนถูกโปรแกรมจิตมาด้วยอวิชชาตั้งแต่เริ่มแรกเกิดขึ้นมาบนโลกใบนี้แล้ว และอวิชชามันโปรแกรมจิตแบบข้ามภพข้ามชาติไปแบบไม่มีจุดสิ้นสุด ดังนั้น เราจึงมาลงโปรแกรมจิตใหม่(เปลี่ยนระบบปฏิบัติการใหม่)เป็น แก่นมรรค ( แก่นมรรค OS )ซึ่งทุกๆคนสามารถลงโปรแกรมนี้ได้ด้วยตนเองถ้าผ่านการฝึกฝนแก่นมรรคในแต่ละองค์ธรรมให้แก่กล้า สามารถนำไปใช้ในการดับกิเลสและดับทุกข์ได้ทันทีในทุกๆที่และทุกๆเวลา ธรรมะที่พระพุทธเจ้าค้นพบนี้เป็น วิทยาศาสตร์ทั้งหมด(หลักเหตุและผล : หลักอิทัปปัจจยตา) สามารถอธิบายได้ด้วยเหตุและผล ที่สำคัญก็คือ สามารถพิสูจน์ได้ด้วยตนเองตลอดเวลา เป็นกฎแห่งความจริงของธรรมชาติที่ถูกรู้ด้วย วิชชา(ปัญญา)ทุกท่านที่อ่านมาถึงจุดนี้ต้องเข้าใจก่อนว่า...มีแต่ธรรม(สติ สมาธิ ปัญญา)ที่ทำกิจเท่านั้น ไม่มีเรา(อัตตา) ไม่มีผู้บรรลุใดๆ ไม่มีผู้ว่าง ไม่มีผู้สงบ ไม่มีผู้เห็นธรรมใดๆทั้งสิ้น จงปล่อยให้ธรรมแต่ละธรรมทำกิจ(ทำหน้าที่)ตามหน้าที่ของเขาโดยที่ไม่มี เรา(อัตตา)ไปวุ่นวายใดๆ
การสร้างวิชชาแก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)ให้กับจิต
( ให้จิตมีวิชชาหรือปัญญา เพื่อนำไปใช้ในการดับกิเลสและดับทุกข์ )
จิตที่มีวิชชา (ปัญญา) : กุญแจสำคัญสู่การดับทุกข์อย่างยั่งยืน
ในชีวิตประจำวันของคนเรา ความทุกข์และความเครียดไม่ได้เกิดขึ้นจากเหตุการณ์ภายนอกเพียงอย่างเดียว แต่ส่วนใหญ่มักเกิดจากการที่จิตเข้าไปยึดถือและปรุงแต่งตามความเคยชิน (อวิชชา) การที่จะช่วยให้จิตหลุดพ้นจากวงจรความทุกข์นี้ได้ จำเป็นต้องอาศัยการสร้างเหตุปัจจัยที่ถูกต้อง นั่นคือการบ่มเพาะ "วิชชา" หรือความรู้แจ้งตามความเป็นจริงให้เกิดขึ้นกับจิต ให้จิตฉลาด(จิตมีปัญญา)เพื่อถอดถอนอวิชชาออกไปจากจิตให้หมดสิ้น
วิชชาแก่นมรรค คืออะไร?
วิชชาแก่นมรรค คือการฝึกฝนและพัฒนาศักยภาพของจิตผ่านองค์ประกอบหลัก 3 ประการ ที่ทำงานประสานกันอย่างเป็นระบบ ได้แก่ สติ สมาธิ และปัญญา(แก่นมรรค)เพื่อเป็นเครื่องมือให้จิตรับรู้และมองเห็นความจริงของธรรมชาติได้อย่างกระจ่างชัดตามความเป็นจริง(ไม่ถูกบิดเบือนด้วยอวิชชา)เราจะใช้ธรรมเหล่านี้(สติ สมาธิ ปัญญา)ปรุงแต่งจิต เพื่อให้จิตมีวิชชา(ปัญญา) สติ(เจตสิก)จะปรุงแต่งจิตเป็นหนึ่งเดียวกับสติ เอกัคคตา(เจตสิก)จะปรุงแต่งจิตให้เกิดสมาธิไม่หวั่นไหวไม่ซัดส่ายไปมา ปัญญา(เจตสิก)จะปรุงแต่งจิตให้เห็นแจ้งตามความเป็นจริงในธรรมแต่ละธรรมโดยไม่ถูกบิดเบือนด้วยอวิชชา สติ สมาธิ ปัญญา(แก่นมรรค)จะหลอมรวมกันเป็นหนึ่งเดียวกับจิต(มรรคสมังคี) แก่นมรรคก็คือ วิชชา(ปัญญา)นั่นเอง เมื่อแก่นมรรคเกิด(เจริญแก่นมรรคในทุกขณะจิต) อวิชชาย่อมดับลง(ตามหลักอิทัปปัจจยตา)
สติ (ความระลึกรู้ทันเมื่อเกิดผัสสะ) :
คือการฝึกให้จิตรู้ตัวอยู่กับสติในปัจจุบันขณะ ไม่เผลอไผลล่องลอยไปกับอดีตหรืออนาคต เมื่อมีสิ่งใดมากระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย หรือใจ สติจะทำหน้าที่เป็นด่านแรกที่คอยรู้ทัน ไม่ปล่อยให้จิตไหลตามอารมณ์ไปโดยอัตโนมัติ
สมาธิ (ความตั้งมั่นของจิตจากการปรุงแต่งของ เอกัคคตาเจตสิก)
เมื่อมีสติรู้ทันบ่อยๆ จิตจะเกิดความตั้งมั่น ไม่หวั่นไหวซัดส่ายไปตามแรงกระตุ้นของความชอบและความไม่ชอบ สมาธิในที่นี้ไม่ใช่การบังคับจิตให้นิ่งทื่อ แต่เป็นการสร้างพื้นที่ปลอดภัยให้จิตมีความสงบและมีพลังเพียงพอที่จะสังเกตการณ์สิ่งต่างๆ ได้อย่างเป็นกลาง
ปัญญา (จิตมีปัญญารู้แจ้ง) : ปัญญาเจตสิกปรุงแต่งจิตให้เกิดวิชชา
เมื่อจิตมีสติรู้ทันและมีสมาธิตั้งมั่นเป็นกลาง ปัญญาจะทำหน้าที่พิจารณาและเห็นแจ้งว่า ทุกสิ่งที่เกิดขึ้น ล้วนเป็นเพียงปรากฏการณ์ตามธรรมชาติที่เกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไป ไม่มีสิ่งใดเป็นตัวตนที่เที่ยงแท้ (ทุกอย่างเป็นอนัตตา)
เมื่อจิตมีวิชชาในแก่นมรรค(ปัญญา) การดับทุกข์จึงเกิดขึ้นได้จริง
การฝึกฝนสติ สมาธิ และปัญญา ไม่ใช่การฝืนบังคับจิตไม่ให้คิดหรือห้ามไม่ให้รู้สึก แต่เป็นการ "สร้างเหตุปัจจัย" ให้จิตค่อยๆ เรียนรู้และสะสมความเข้าใจที่ถูกต้องด้วยกุศลธรรม(กุศลเจตสิกทำกิจ)
เมื่อจิตมีวิชชาเป็นเครื่องนำทาง จิตจะเลิกสำคัญมั่นหมายในสิ่งสมมติต่างๆ ไม่เข้าไปยึดเอาความสุขหรือความทุกข์มาเป็นของตัวตน กิเลสและความเร่าร้อนที่เคยครอบงำจิตใจก็จะค่อยๆ คลายตัวและดับลงไปตามธรรมชาติ นำมาซึ่งความโปร่งเบา สงบเย็น และเป็นอิสระอย่างแท้จริงในทุกขณะของการใช้ชีวิต
ผลลัพธ์ของจิตที่มีวิชชา(ปัญญา)ในแก่นมรรค
อิสรภาพของจิตที่พายุลูกไหน(กิเลส)ก็พัดจิตคุณให้ล้มไม่ได้
ลองจินตนาการถึงวันที่โลกทั้งใบกำลังถาโถมใส่คุณ คำพูดเสียดแทงใจ ปัญหาที่ประดังเข้ามา หรือความผิดหวังที่เกิดขึ้นอย่างไม่ทันตั้งตัว...
คนทั่วไปที่จิตไร้ "วิชชา" จะถูกพายุเหล่านี้พัดจนล้มคว่ำ ถูกอารมณ์กระชากให้จมดิ่งอยู่กับความโกรธ ความน้อยใจ และความทุกข์ทรมานซ้ำแล้วซ้ำเล่า เหมือนคนที่ต้องแบกหินก้อนมหึมาไว้บนบ่าตลอดเวลาโดยไม่รู้ตัว
แต่สำหรับ "จิตที่มีวิชชา" ทุกอย่างจะเปลี่ยนไปอย่างสิ้นเชิง
เมื่อจิตถูกบ่มเพาะด้วยแก่นมรรค(สติ สมาธิ และปัญญา) จนเกิดความรู้แจ้งตามความเป็นจริง ผลลัพธ์ที่ได้ไม่ใช่แค่ความสบายใจชั่วคราว แต่คือ "การพลิกขั้วชีวิต" ที่คุณสัมผัสได้จริงในทุกวินาที ผลจะออกมาเช่นนี้....
เห็นทุกข์เกิด แต่จิตไม่เป็นทุกข์ตาม(เพราะจิตไม่มีอัตตา)
กิเลสและทุกข์ ต้องมี อัตตา(ตัวตน)รองรับจึงจะเกิดขึ้นมาได้
คุณยังรับรู้รสชาติของความสุขและความทุกข์เหมือนเดิม แต่จิตจะถอยออกมาเป็น "ผู้ดู" ที่เป็นกลางไม่กระโดดลงไปเป็น "ผู้เล่น" ความเจ็บปวดทางกายหรือความไม่สมหวังทางใจ จึงทำได้แค่แวะมาทักทายแล้วผ่านไป โดยไม่สามารถฝังรากลึกและปรุงแต่งจิตใจของคุณได้อีกต่อไป ตราบใดที่จิตมีแก่นมรรค เพราะจิตมีวิชชา(ปัญญา)รู้ความจริงของรูปและนามทั้งหมดที่ผ่านเข้ามาแล้ว
กิเลสหมดพิษสงทันทีที่ถูกมองเห็นด้วยวิชชา(ปัญญา)
กิเลสคือ เชื้อโรค จิตที่มีปัญญาไม่ประสงค์ที่จะรับรู้
กิเลสความโกรธ ความโลภ และความกังวล ที่เคยมีอำนาจสั่งการชีวิตคุณ จะกลายเป็นเพียง "แขกจร" ที่ไม่มีพิษสงใดๆ ทันทีที่วิชชาส่องสว่างขึ้น กิเลสจะสลายตัวไปต่อหน้าต่อตา เหมือนความมืดที่หายวับไปทันทีที่เปิดไฟสว่างขึ้นมา ไม่มีผู้โลภ ไม่มีผู้โกรธ ไม่มีผู้หลง(จิตไม่มีอัตตา)เพราะจิตมีวิชชา(ปัญญา)คอยห่อหุ้มจิตและอารักขาอยู่ตลอดเวลา
เบาโปร่งโล่งเหมือนวางภูเขาออกจาก อก
เมื่อจิตหยุดสำคัญมั่นหมายในสิ่งสมมติ(จิตไม่ถูกปรุงแต่งด้วยกิเลส)เลิกแบก "ตัวกู ของกู"(อัตตา)เอาไว้ ความหนักอึ้งที่เคยกดทับจิตใจมาตลอดชีวิตจะหลุดร่วงลง เหลือไว้เพียงความโปร่งเบา สงบเย็น และเบิกบานอย่างที่ไม่เคยสัมผัสมาก่อน
มีเกราะป้องกันใจที่ไม่มีวันพังทลายตราบใดที่จิตมีแก่นมรรค :
ไม่ว่าสถานการณ์รอบตัวจะเลวร้ายแค่ไหน ใจของคุณจะมีพื้นที่ปลอดภัยที่มั่นคงดุจขุนเขา คุณจะรับมือกับทุกปัญหาได้อย่างเฉียบคม มีสติ และไร้ซึ่งความตื่นตระหนก
นี่ไม่ใช่เรื่องไกลตัว และไม่ใช่ปาฏิหาริย์ที่ต้องรอชาติหน้า แต่เป็นผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นได้จริงในชาตินี้ ทันทีที่คุณเริ่มต้นสร้างเหตุปัจจัยให้จิตได้เรียนรู้
อย่ารอให้มรสุมชีวิตพัดมาถึงตัว แล้วค่อยมองหาที่พึ่ง... เริ่มสร้าง "วิชชา" ให้กับจิตตั้งแต่วินาทีนี้ แล้วคุณจะค้นพบว่า ความสุขที่แท้จริงและอิสรภาพที่ไม่มีใครพรากไปจากคุณได้ มีอยู่จริงในใจคุณเอง!
สร้างวิชชา(ปัญญา)แบบ...สั้น ลัด ง่าย...จากแก่นมรรค(สติ สมาธิ ปัญญา)เพื่อนำมาดับกิเลสและดับทุกข์ได้แบบ...สั้น ลัด ง่าย...ในชีวิตประจำวัน ท่านทำได้ ถ้าจะทำจริงๆ
การเจริญแก่นมรรคในทุกขณะจิต คือ ตัวดับทุกข์และดับกิเลสได้จริง
(( ละนันทิ ใน เวทนา ดีอย่างไร? กดดูที่นี่..))
(( ดับกิเลสและดับทุกข์แบบ...สั้น ลัด ง่าย ))
(( ตีแผ่อัตตา ))
(( ตีแผ่อนัตตา ))
(( ตีแผ่จิตและเจตสิก ))
(( ถอดรหัสปรมัตถธรรม 4 ))
(( ตีแผ่ธรรมทำกิจ ))
(( ตีแผ่ความจริงใน รูป และ นาม ))
(( ความรู้และความเข้าใจใน สติ สมาธิ ปัญญา ))
(( แก่นมรรคสันตติกับการดับทุกข์อย่างไร? ))
(( จิตไม่มีทุกข์ จิตที่ไม่มีทุกข์ ))
(( ปฏิจจสมุปบาท ธรรมที่ควรรู้ ))
(( อาวุธที่ใช้ในการดับกิเลสดับทุกข์ ))
(( วิธีดับทุกข์แบบง่ายๆของปุถุชน ))
(( ตีแผ่สังโยชน์ 10 ))
(( รู้ เห็น วาง คืออะไร??? ))
(( อวิชชาครองโลก อวิชชาลวงโลก ))